1989
Выгляд
| Тысячагоддзе: | 2 тысячагоддзе |
|---|---|
| Стагоддзі: | |
| Дзесяцігоддзі: | |
| Гады: |
| 1989 год паводле тэм: |
| З’явіліся · Зніклі · Нарадзіліся · Памерлі |
| Культура і мастацтва |
| Навука і тэхналогія |
| Палітыка |
Падзеі
[правіць | правіць зыходнік]Студзень
[правіць | правіць зыходнік]- 10 студзеня: Пасля 72-гадовага перапынку аднавіла дзейнасць праваслаўнае Мінскае духоўнае вучылішча.
- 12 студзеня: Прайшоў перапіс насельніцтва СССР, у БССР — 10 200 200 чалавек.
Люты
[правіць | правіць зыходнік]- 4 лютага: Заснавана Таварыства беларускай культуры ў Літве.
- 15 лютага: Завершаны вывад савецкіх войскаў з Афганістана.
- 19 лютага: Адбыўся мітынг на стадыёне «Дынама» ў Мінску, арганізаваны Беларускім народным фронтам.
Сакавік
[правіць | правіць зыходнік]- 26 сакавіка: Выбары народных дэпутатаў СССР сталі першымі ў савецкай гісторыі выбарамі з элементамі рэальнай канкурэнцыі.
- 28 сакавіка: Прыняў першых пасажыраў міжнародны сектар аэрапорта «Мінск-2».
Красавік
[правіць | правіць зыходнік]- 3 красавіка: У Мінску адбылася ўстаноўчая канферэнцыя Беларускага экалагічнага саюза.
- 5 красавіка: Вынікам перамоў паміж камуністычнымі ўладамі Польшчы і апазіцыяй стала легалізацыя прафсаюза «Салідарнасць» і дамоўленасць аб правядзенні выбараў.
Май
[правіць | правіць зыходнік]Чэрвень
[правіць | правіць зыходнік]
- 4 чэрвеня:
- Пратэсты на плошчы Цяньаньмэнь у Пекіне былі разагнаны з прымяненнем танкаў.
- Здарылася чыгуначная катастрофа пад Уфой — найбуйнейшая ў гісторыі СССР.
- Распачаліся першыя часткова свабодныя выбары ў Польскай Народнай Рэспубліцы.
- 18 чэрвеня: Заснаваны Ліцэй БДУ.
- 24 чэрвеня: У Вільні пачаўся I Устаноўчы з’езд Беларускага народнага фронту «Адраджэнне», сконч. 25 чэрвеня.
- 27 чэрвеня: Устаноўчы з’езд Таварыства беларускай мовы прыняў зварот да ўсіх прыхільнікаў беларускага слова.
Ліпень
[правіць | правіць зыходнік]- 19 ліпеня: Нацыянальная асамблея выбрала Войцеха Ярузельскага Прэзідэнтам Польшчы.
Жнівень
[правіць | правіць зыходнік]
- 19 жніўня: Прэзідэнт Польшчы Войцех Ярузельскі назначае актывіста «Салідарнасці» Тадэвуша Мазавецкага прэм’ер-міністрам.
- 23 жніўня: Два мільёны чалавек у Латвійскай, Літоўскай і Эстонскай ССР, узяўшыся за рукі, сталі ўздоўж дарогі Вільня — Талін, дамагаючыся незалежнасці сваіх рэспублік.
- 24 жніўня: Тадэвуш Мазавецкі ўзначаліў урад Польшчы і стаў першым некамуністычным прэм'ер-міністрам у краінах сацыялістычнага лагера.
- 25 жніўня: Касмічны апарат «Вояджэр-2» наблізіўся да Нептуна.
- 31 жніўня: Малдаўская мова абвешчана дзяржаўнай у Малдове і пераведзена на лацінскі алфавіт.
Верасень
[правіць | правіць зыходнік]- 14 верасня: У Намібію з выгнання вярнуўся старшыня партыі СВАПА Сэм Нуёма.
Кастрычнік
[правіць | правіць зыходнік]
- 27 кастрычніка: На вайсковай базе пад в. Станькава (Дзяржынскі раён), паводле савецка-амерыканскага дагавору, знішчана апошняя пускавая ўстаноўка АТР-23 «Ака».
- 29 кастрычніка: Адбыўся мітынг у Курапатах у памяць ахвяр рэпрэсій.
Лістапад
[правіць | правіць зыходнік]
- 7 лістапада: Створаны Дом-музей дзеда Талаша ў вёсцы Навасёлкі (Петрыкаўскі раён).
- 9 лістапада: Пачаўся дэмантаж Берлінскай сцяны.
- 13 лістапада: Узышоў на трон князь Ліхтэнштэйна Ганс-Адам II.
- 17 лістапада: Пачалася «Аксамітная рэвалюцыя» ў Чэхаславакіі.
Снежань
[правіць | правіць зыходнік]- 2 снежня: На борце савецкага лайнера «Максім Горкі» ў порце Валета (Мальта) пачалася сустрэча Міхаіла Гарбачова і Джорджа Буша.
- 16 снежня: Масавыя выступленні ў горадзе Тымішаара, пачатак рэвалюцыі ў Румыніі.
- 17 снежня:
- На тэлеканале FOX дэбютаваў серыял «Сімпсаны» — самы доўгі мультсерыял у гісторыі амерыканскага тэлебачання.
- Асвечаны храм Святых Першавярхоўных Апосталаў Пятра і Паўла, Светлагорскае благачынне.
- 20 снежня: Амерыканскія войскі ўрываюцца ў Панаму дзеля звяржэння Мануэля Нар’егі.
- 22 снежня:
- У Румыніі скінуты рэжым Нікалае Чаўшэску. Дыктатар і яго жонка расстраляныя.
- Заснаванне Беларускай федэрацыі футбола.
- 29 снежня:
- Вацлаў Гавел стаў Прэзідэнтам Чэхаславакіі.
- Сейм Польшчы прыняў папраўкі ў Канстытуцыю, краіна атрымала назву Рэспубліка Польшча замест ПНР.
Нарадзіліся
[правіць | правіць зыходнік]- 12 лютага: T-DJ Milana (Юлія Рысіна), украінская дыджэй, кампазітар, танцорка і мадэль.
- 21 сакавіка: Жордзі Альба, іспанскі футбаліст.
- 21 мая: Людміла Вядзернікава, тэхнічны дырэктар INTERNATIONAL KARATE ASSOCIATION OF BELARUS.
- 28 ліпеня: Лейла Ісмаілава, беларуская тэлевядучая.
- 31 ліпеня: Вікторыя Азарэнка, беларуская тэнісістка.
- 13 снежня: Тэйлар Свіфт, амерыканская спявачка.
Памерлі
[правіць | правіць зыходнік]- 23 студзеня: Сальвадор Далі, іспанскі мастак.
- 14 лютага: Вінцэнт Жук-Грышкевіч, беларускі нацыянальны дзеяч, у 1971—1982 старшыня Рады БНР (нар.10.2.1903).
- 26 красавіка: Люсіль Бол, амерыканская актрыса.
- 22 чэрвеня: Анры Сагэ, французскі кампазітар і дырыжор.
- 2 ліпеня: Андрэй Грамыка, савецкі дзяржаўны дзеяч і дыпламат.
- 11 ліпеня: Лоўрэнс Аліўе, брытанскі акцёр.
- 16 ліпеня: Герберт фон Караян, аўстрыйскі дырыжор.
- 26 жніўня: Ірвінг Стоўн, амерыканскі пісьменнік.
- 7 верасня: Анатоль Міхайлавіч Трус, беларускі акцёр.
- 13 лістапада: Фёдар Янкоўскі, беларускі мовазнавец, фалькларыст, празаік.
- 14 снежня: Андрэй Сахараў, фізік, адзін з стваральнікаў вадароднай бомбы, праваабаронца.
- 22 снежня: Сэмюэл Бэкет, ірландскі драматург (нар. 1906)
- 25 снежня: Нікалае Чаўшэску, прэзідэнт Румыніі (нар. 26.1.1918)